GEOGRAFIE LANDSCHAP

DE NIJL | LANDSCHAP | KLIMAAT | ECONOMIE | BEVOLKING | POLITIEK | FAUNA

Egypte's grondgebied bestaat haast volledig uit woestijn. Het bewoonbare gebied is slechts 55.000 km² groot (4 procent) en omvat de vallei en de delta van de Nijl, de kust gebieden langs de Middel- landse en de Rode Zee en een paar vruchtbare oasen in de Westelijke Woestijn. Fysisch en geografisch kan het land in vier gebieden worden verdeeld: het Nijlgebied, de Westelijke Woestijn, de Oostelijke Woestijn en het Sinaï gebied. Het Nijlgebied, dat zich over 1.250 km uitstrekt van de Soedanese grens tot de Middellandse Zee, is een vlak landschap, smal en bochtig. Vanaf de Soedanese grens tot ongeveer 320 km stroomafwaarts gaat de smalle Nijlvallei dwars door het Nubische zandsteen. Ten gevolge van de bouw van de Hoge Dam bij Aswan heeft zich hier het Nassermeer gevormd. 40 kilometer ten noorden van Aswan is de alluviale vlakte ongeveer 16 km breed en zij wordt nog breder vanaf Esna, waar de Nijl tussen witte, steile kalksteenoevers stroomt. Van Aswan tot Assioet spreekt men van Opper-Egypte, daarna tot Cairo van Midden-Egypte.

Bij Cairo begint de Nijldelta, waar het grootste gedeelte van de Egyptische bevolking woont (ook wel Neder-Egypte genoemd), een driehoekig alluviaal gebied, dat zich uitstrekt over een afstand van circa 160 km van Alexandrië in het westen naar Port Saïd in het oosten. Onmiddellijk landinwaarts vanaf de kust bevindt zich een zone met moeras en brakke lagunes, waarvan gedeelten worden drooggelegd voor de landbouw. Ten westen van het Nijldal ligt de Westelijke of Libische Woestijn (ongeveer 75 procent van het totale grondgebied), een uitermate droog plateau. Grote oasen komen voor in de depressies waar zoet water wordt aangeboord. Daar woont ook de enige woestijnbevolking. De Kattara depressie, tot 130 m onder de zeespiegel, is te zout voor menselijke bewoning.

De Oostelijke of Arabische Woestijn strekt zich uit van de Nijlvallei tot de Rode Zee. Evenwijdig met de kust ligt een ruwe bergketen, met toppen van meer dan 1.500 meter: Dit is de Dzjebel Sjajib, de hoogste, reikt tot 2.187 meter. De afwatering van de bergen heeft een netwerk van wadi's geschapen in de zachtere sedimentaire hooglanden aan weerszijden van de bergketen. Hier zwerven nomadische herders, die aan veeteeltdoen dankzij het water uit de hier en daar voorkomende bronnen en verborgen holtes of dat van onder de droge beddingen van de wadi's naar boven wordt gehaald. Het schiereiland Sinaï wordt door het Suez kanaal en de Golf van Suez gescheiden van de Oostelijke woestijn en de Nijldelta. Dit onregelmatige, driehoekige plateau bereikt zijn grootste hoogte in het zuiden, waar de bergtop genaamd de Dzjebel Katherina (2.641 meter) de hoogste top van Egypte vormt. Dit is de enige en unieke locatie in Egypte waar sneeuw en ijs bijna permanent het hele jaar door aanwezig zijn.