Aswan Zuid: Kalabsha

ASWAN

KALABSHA TEMPELS

De teksten hieronder zijn fragmenten uit mijn reisjournaal van 1994. Ik was één van die zeldzame mensen die de tempel toen heeft bezocht. Door zijn ligging in het militaire gebied moest men in die tijd een speciale vergunning aanvragen. Dit kon soms heel lang aanslepen. Sedert 1994 is deze tempel gemakkelijker toegankelijk gemaakt via *speciale cruises* op het Nassermeer.

Sedert 1994 organiseert ESCAPE HANSA REIZEN, 7 PLUS en TRANSORIENT cruises op het Nassermeer. Het cruiseschip (m/s Eugenie, Kasr Ibrim of de Nubean Sea) vertrekt vanuit de haven van Aswan en maakt meerdere haltes langs het Nassermeer om de verschillende verplaatste Nubische tempels te bezoeken. Het hoogtepunt vormt een uitgebreid bezoek aan de tempel van Abu Simbel. Het aantal passagiers werd bewust laag gehouden om de Egyptoloog een kans te geven om uitgebreide uitleg ter plaatse te geven. Aangezien er weinig cruiseschepen op het Nassermeer varen, is het aangeraden om vroeg te boeken. Sedert 2001 zijn er nog 3 nieuwe Nassermeer cruisers er bij gekomen. Wat het totaal aantal cruisers op 7 brengt. Ook hier begint het massatoerisme een aanvang te nemen. Met helaas nefaste gevolgen voor de bewaring van de tempels en de delicate muurschilderingen.

Oorspronkelijk bevond de tempel van MANDULIS zich in KALABSHA (60 km verwijderd van ASWAN) Toen in 1962 het steeds groter wordende NASSERMEER de tempel bedreigde, heeft de West-Duitse regering een reddingsoperatie georganiseerd. De tempel werd in 13.000 stukken gezaagd en heropgebouwd op de westbank in ASWAN. De tempel is gewijd aan de Nubische godheid MANDULIS (MERUL). Hij wordt afgebeeld als een vogel met een mannenhoofd, die een ingewikkelde diadeem draagt. MERUL was een Nubische lokale god en vertoont gelijkenis met zijn Egyptische evenbeeld HORUS met het valkenhoofd. De oorspronkelijke site van KALABSHA noemde men in de oudheid TALMIS en het was de belangrijkste stad van DODECASCHENO (het land van de 12 mijlen). De tempel werd tijdens de regeringsperiode van KEIZER AUGUSTUS (30 v.C. 14 n.C.) op de resten van een heiligdom gebouwd, daterend uit de regeringsperiode van AMENHOTEP II (1427 v.C. - 1401 v.C.).

De kiosk van KERTASSI bevond zich oorspronkelijk in TZITZIS (40 km verwijderd van ASWAN). De kiosk maakte deel uit van een tempelcomplex. De kiosk is het enige monument dat van het stijgende water gered werd. De rest van het tempelcomplex bevindt zich in het NASSERMEER op l00 meter diepte. De tempel van BEIT-EL-WALI werd uit een stuk rots gehouwen en werd gebouwd door de onderkoning van KUSH (Zuid-Nubië), ter ere van RAMSES II. BEIT-EL-WALI betekent: "Huis van de gouverneur". Deze tempel werd in stukken gezaagd en heropgebouwd op de westbank met hulp van de Amerikaanse regering.

Bij de eerste pyloon bemerken we steles uit de PRE-DYNASTIEKE TIJD (3500 v.C.). Ze zijn versierd met afbeeldingen van giraffen en leeuwen. De tweede zijdelingse pyloon werd geschonken aan het Berlijnse museum als beloning voor de reddingsoperatie. Deze pyloon werd teruggevonden tijdens het ontmantelingproces dat plaats vond in 1961. De Oost-Duitse regering stelde ingenieurs ter beschikking om de tempel in 13.000 stukken te zagen en nabij de Nieuwe Stuwdam her op te bouwen. Op de kleine pyloon ziet men bovenaan de architraaf, de afbeelding van de gevleugelde Horus van Behedet. Op de voorkant bevinden er zich haut-reliëfs met afbeeldingen van Keizer Augustus die offergaven aan Isis, Horus en Hathor brengt. De tempel was oorspronkelijk 71 meter bij 35 meter lang. We betreden de voorhof via de ingang van de eerste pyloon. Op een gedenkteken wordt de reconstructie vermeld van de Westduitsers (1963). De voorkant van de tempel bezit interessante bas-reliëfs ,waar HORUS, MANDULIS en THOT worden afgebeeld. Aan weerszijden van de ingang die naar de HYPOSTELEN ZAAL leiden zijn merkwaardige Griekse teksten gebeiteld. De tekst aan de linkerkant verhaalt hoe koning PRIMUS SILKO van ETHIOPIE de stad TALMIS van zijn vijanden bevrijdde (ongeveer 550 n.C.). De tekst aan de rechterkant is meer van een bureaucratische aard. De gouverneur AURELIO BESARIONE eist dat binnen 15 dagen alle varkens uit de tempel door de varkenshoeders worden verwijdert. Hij eiste dit na klachten ontvangen te hebben van devote religieuzen. En dat in het jaar 250 n.C.

De KIOSK VAN KERTASSI bevindt zich naast de tempel van MANDULIS. Hier staan 6 pilaren met een HATHORHOOFD. Van hieruit overziet men het NASSERMEER. In de tempel van BEIT-EL-WALI zien we in de eerste hof op de rechtermuur scènes van RAMSES II, die zijn vijanden (Syriërs en Libanezen) bij de haren sleurt. Op de linkermuur doet hij hetzelfde met de ETHIOPIËRS en de KUSHIETEN (Soedanezen). We ontdekken in de bas-reliëfs leeuwen, pauwen, nijlpaarden en olifanten. In het innersanctum worden de veldslagen van RAMSES II nog eens uitgebeeld. De kleuren zijn redelijk goed bewaard. Hij ontmoet de heilige TRIADE (KHNUM, SATIS, ANUKIS), HORUS en SELKIS (schorpioengodin).